Thánh địa Mỹ Sơn – di sản lịch sử văn hóa kiến trúc nghệ thuật thế giới.

Là một trong số ít những di tích còn sót lại của người Chăm, Thánh địa Mỹ Sơn là điểm du lịch khá nổi tiếng ở Miền Trung.

myson3

Thánh địa Mỹ Sơn thuộc địa phận xã Duy Phú (Duy Xuyên, Quảng Nam), cách Đà Nẵng khoảng 69 km. Tọa lạc trong một thung lũng kín có đường kính khoảng 2km, bao quanh bởi núi non hùng vĩ, thâm nghiêm kéo dài từ Đông Trường Sơn, qua Mỹ Sơn đến kinh đô Trà Kiệu. Nơi đây, nền văn minh Chămpa được kết tinh trong những di chứng vật chất trường tồn, thể hiện qua hơn 70 công trình kiến trúc đền tháp, chứa đựng những giá trị về lịch sử, văn hóa, kiến trúc, nghệ thuật được tạo lập trong một thời gian dài suốt 9 thế kỷ (từ thế kỷ thứ IV đến thế kỷ thứ XIII), và là điểm duy nhất của nghệ thuật Chăm có quá trình phát triển liên tục từ thế kỷ 7 đến thế kỷ 13, được đánh giá ngang hàng với các di tích nổi tiếng trong khu vực Đông Nam á như Angkor Wat (Campuchia), Ayutthaya (Thái Lan), Pagan (Myanma), Borobudur (Indonesia).

Là thánh địa Ấn Độ giáo của Vương quốc Chăm Pa, nơi các vị vua làm lễ thánh tẩy sau khi lên ngôi. Bắt đầu từ những năm 700, vua Sambhuvarman cho xây dựng ngôi đền mới bằng những vật liệu rất bền vững, còn tồn tại đến ngày nay. Từ đó,  các triều vua tiếp theo luôn thực hiện song hành, vừa tu sửa các đền tháp cũ vừa xây dựng đền tháp mới để dâng lên các vị thần. 20140812-ngo-ngang-thanh-dia-my-son-o-thai-lan-4 Đền tháp ở Mỹ Sơn được chia thành nhiều cụm, xây dựng theo cùng một nguyên tắc. Kết cấu mỗi cụm gồm những ngôi tháp nhỏ hoặc công trình phụ bao quanh  ngôi đền thờ chính (Kalan). Ngôi đền chính tượng trưng cho núi Meru – trung tâm vũ trụ, là nơi hội tụ của thần linh. Những đền chính thờ một bộ Linga hoặc hình tượng của thần Siva – đấng bảo hộ của các dòng vua Chăm Pa. Các đền phụ thờ các vị thần trông coi hướng trời. Những công trình phụ là những ngôi tháp có mái lợp ngói, là nơi khách hành hương sửa lễ, cất giữ đồ tế lễ.

        Thời gian và chiến tranh đã tàn phá di tích nặng nề. Nhưng những gì còn lại vẫn đóng một vài trò cực kỳ quan trọng trong di sản lịch sử văn hóa kiến trúc nghệ thuật thế giới. Theo kiến trúc sư Kazik (Kazimiers – Kwiatkowski) “Đây là một bảo tàng kiến trúc điêu khắc nghệ thuật vô giá của nhân loại. Người Chămpa cổ đã gửi tâm linh vào đất đá; và dựa vào thiên nhiên để làm nên một Mỹ Sơn tráng lệ -thâm nghiêm – hùng vĩ.”. Với những giá trị kiến trúc nghệ thuật, điêu khắc tinh xảo vẫn còn in dấu đậm nét, nơi đây được UNESCO công nhận là Di sản Văn hóa Thế giới từ năm 1999.